Solup Giden Bir Zihnin Resimleri

Amerikalı ressam William Utermohlen 1995 yılında Alzheimer olduğunu öğrenince otoportresini yapmaya başlar. Sekiz yıl boyunca yaptığı bu resimler sanat tarihinde şimdiden çok özel bir yere sahip. Çünkü insanın melekelerini yitirirken yaptığı resimler bize çok önemli ipuçları sağlıyor.

1995 Yılında muhtemelen hastalığın ilk evresinde yaptığı portresindeki renk, şekil ve desen hakimiyeti geçen yıllar içinde aşama aşama yok olacaktır:

Self-Portrait with Easel (Yellow and Green) 1996 oil on canvas, 46x35cm

     Ve daha sonra çizdikleri:

Wiliam Utermohlen Self-Portrait (Red) 1996 Mixe media on paper, 46.5x33cmWilliam Utermohlen Self-Portrait with Saw 1997 Oil on canvas, 35.5x45.5cmWilliam UtermohlenSelf-Portrait (with Easel) 1998Oil on canvas, 35.5x25cm William UtermohlenErased Self-Portraitoil on canvas, 45.5x35.5cm William Utermohlen Head | 2000 Pencil on Paper, 40.5x33 cm

Özellikle son karakalem çalışması bana çok hazin geldi. Uzun uzun seyrettim resmi. Yaşlılık, bunama ya da nörolojik bir bozukluk nedeniyle farklılaşan, yeterliliğini kaybeden zihnin varolmaya çabalayışında tüm insanlığın mücadelesi var sanki. Hem sonuçsuz kalmaya mahkum bir çaba bu, ama hem de çok saygıdeğer. Çünkü başka bir yolu yok yaşamanın. Bu bir direniş. Yok eden, ezip geçen, ufak parçalara ayıran zamana karşı sürdürülen çok trajik bir savaş hikayesi. Sürekli ölüyoruz. Zamanın başlangıcından bu yana, hiç durmadan ölüyoruz… Tek yapabildiğimiz deneyimleri aktarabilmek. Başka bir yerde, bir başkası olarak yaşamanın nasıl bir şey olduğunu anlatabiliyoruz. Anlatmak istiyoruz. İşin tuhaf yanı anlayabiliyoruz. Tanrıların bile yapamadığını yapıyoruz.

Reklamlar

6 comments

  1. Bu bana çok çalışılmış bir günün akşamında, sessiz ve huzurlu bir odada günün ışığının yavaş yavaş kaybolmasını ve ışıkları yakmadan varlığının tatlı bir uyuşukluğa geçişini izlemeyi çağrıştırdı. Doğrusu şu ki insan için asıl dehşet birinin gelip ışıkları açması ve gürültülü,kanlı film gösteren televizyonun bağırmaya başlaması oluyor. Ben en çok ölünce cehenneme gitmekten korkuyorum.

    Beğen

  2. Aktarmak, bir anlamda yeni ve canlı bağlar kurmak gibi geliyor bana. Ölüm bağları çözmeye çalışırken, ötekine ulaşmaya çalışmak, ona anlatmak, anlatarak bir değişiklik yapmak, o değişiklikle onda yaşamaya devam etmek, bunu hissetmek. Birinin sizi anlaması, bilmesi, yaşadığınıza delalet değil midir? Bunu sevdiğimiz biri öldüğünde de yapmaz mıyız? Bazen anlatarak, bazen yeniden, yeniden yazarak… Kaybın acı tadına rağmen, insanı zorladığı, ittirdiği yaratıcılık her yerde.

    Beğen

  3. Üstün yetenekler her an kendilerini kanıtlarlar. Son karakalem çalışması bile herhangi bir kişinin herhangi bir karakaleminden daha özel göründü bana. Yetenekler karşısında-anlasam da anlamasam da-her zaman eğilirim. Paylaştığınız için teşekkürler…

    Beğen

  4. Reblogged this on Ve harfler vardır… and commented:
    Amerikalı ressam William Utermohlen’un Alzheimer olduğunu öğrendikten sonra yaptığı otoportreleri. Linke tıklayıp resimlere bakın lütfen. Ressamın zihniyle birlikte renk, desen, çizgi, derinlik, ayrıntı …vs. algısı da yavaş yavaş kaybolmaya başlıyor. Son resim -Murat Gülsoy’un da belirttiği üzere- çok çarpıcı ve dramatik. Karanlık bir odada kaybolmuş gibi. Tüyler ürpertici.

    Beğen

  5. Bülent bey Murat beyin bu iletisini bizimle paylaştığınız için çok teşekkür ediyorum size. Babamı da Alzheimer hastalığından kaybetmiştik. Üstelikte resim yapardı. Resimleri izlerken hep babamı düşündüm. Çok efendi bir insandı, çok severdim onu. Zaten her vesile ile anıyorum. Işıklar içinde yatsın. Birde Oktay Suat bey, cehennemden korkmanıza gerek yok. Cennet ve cehennem de bu dünyada bence.

    Beğen

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s